Eskişehir Dede Korkut Anıt Duvarı İznik Çini Projesi

Eskişehir Dede Korkut Anıt Duvarı İznik Çini Projesi

Dede Korkut Anıt Duvarı, Eskişehir’in Odunpazarı ilçesinde yer alan kamusal bir anıt uygulamasıdır. Iznik Mavi Cini tarafından üretilen İznik çini panolar, Dede Korkut anlatılarını minyatür üslupta yorumlayarak bu kültürel mirası mimari bir yüzey üzerinden kamusal alana taşımaktadır. Proje, anlatı bütünlüğü ve yüzey ölçeğiyle dikkat çeken özel bir çini uygulaması olarak konumlanmaktadır.

Eskişehir’in Türk Dünyası Kültür Başkenti ilan edilmesi kapsamında, Odunpazarı Doğa Parkı’nda inşa edilen Dede Korkut Anıt Duvarı, kültürel anlatının mimari yüzeyle bütünleştirildiği nitelikli bir kamusal sanat örneğidir. Projede, Dede Korkut’un 12 hikâyesi Özbek minyatür sanatçıları tarafından tasarlanmış; bu anlatılar, İznik çini panolar aracılığıyla uzun soluklu bir yüzey kurgusu içinde ele alınmıştır.

Toplam 20 metre uzunluğunda ve 2 metre yüksekliğinde olan anıt duvar üzerinde, her biri farklı bir hikâyeyi konu alan 12 adet İznik çini pano yer almaktadır. Panoların alt bölümünde, ilgili hikâyelere ait metinler bulunarak görsel anlatı ile yazılı içerik arasında bütüncül bir ilişki kurulmuştur. Minyatür anlatım dili, çini yüzeyin ritmiyle uyumlu şekilde kurgulanmış; anlatının sürekliliği mekân boyunca hissedilir kılınmıştır.

Anıt duvarın hemen yanında konumlanan ve üç çeşmeden oluşan şadırvanda da Iznik Mavi Cini tarafından üretilen İznik çini panolar kullanılmıştır. Böylece proje, yalnızca tekil bir yüzey uygulamasıyla sınırlı kalmamış; çevresindeki mimari unsurlarla birlikte bütünlüklü bir kamusal mekân deneyimi sunmuştur.

“Bu projede amaç, anlatıyı yalnızca görsel bir unsur olarak değil, mekânla birlikte okunan kültürel bir süreklilik olarak ele almaktı. Minyatür anlatımın ölçeği ile mimari yüzey arasındaki dengeyi korumak temel önceliğimizdi.”
— Iznik Mavi Cini, Kıdemli Mimari Projeler Atölye Yöneticisi
Bu projede çini panolar nasıl bir anlatım kurgusu içinde ele alınmıştır?
Panolar, Dede Korkut hikâyelerini birbirini takip eden bir yüzey düzeni içinde sunacak şekilde tasarlanmıştır. Görsel anlatım ile metinlerin birlikte kullanılması, ziyaretçilerin anlatıyı mekân içinde adım adım takip edebilmesini sağlamaktadır.

Anıt duvarın kamusal mekân içindeki rolü nedir?
Anıt duvar, Doğa Parkı içinde yalnızca görsel bir odak noktası değil, kültürel anlatıyı kamusal yaşama dahil eden bir yüzey olarak kurgulanmıştır. Bu yaklaşım, mekânın yalnızca geçilen değil, okunan ve deneyimlenen bir alan haline gelmesini amaçlamaktadır.

Dede Korkut anlatıları neden mimari yüzeylerde tercih edilmektedir?
Dede Korkut anlatıları, sözlü kültürden görsel anlatıya uyarlanabilen güçlü bir tematik yapıya sahiptir. Bu özellik, hikâyelerin mimari yüzeylerde süreklilik ve bütünlük içinde aktarılmasını mümkün kılmaktadır.

Minyatür anlatım dili kamusal alanlarda nasıl bir etki yaratır?
Minyatür anlatım, detaylı kompozisyon yapısıyla izleyiciyi yüzeye yaklaştıran bir etki oluşturur. Kamusal alanda kullanıldığında, izleyiciyi yüzeyle etkileşime davet eden anlatı odaklı bir deneyim sunar.